Zastosowanie czynników proangiogennych w celu wywołania efektu leczniczego u chorych z krytycznym niedokrwieniem kończyn dolnych (CLI) może stać się obiecującym sposobem leczenia, zwłaszcza osób niekwalifikujących się do leczenia chirurgicznego czy wewnątrznaczyniowego. W bezpośrednim zastosowaniu substancji stymulujących angiogenezę lub genów kodujących te substancje na modelach zwierzęcych wykazano skuteczność takiego postępowania. W licznych doniesieniach z pierwszych prób klinicznego zastosowania substancji stymulujących angiogenezę wskazuje się na zmniejszenie dolegliwości wiążących się z CLI, w tym wydłużenie dystansu chromania. Wyniki te zobiektywizowano poprzez badania przepływowe i obrazowe.
Wstępna ocena wyników badań klinicznych I i II fazy daje podstawy do pozytywnej oceny proponowanego leczenia u osób wyłączonych z innych sposobów terpaii CLI. W niniejszej pracy przedstawiono najczęściej stosowane w badaniach doświadczalnych i klinicznych czynniki wzrostu stymulujące angiogenezę pod kątem ich praktycznego wykorzystania klinicznego.
Słowa kluczowe: angiogeneza, krytyczne niedokrwienie kończyn dolnych, czynniki wzrostu